Photoblog.pl

Załóż konto

 

2006/07/20   

Wielki pożar 1850 - koniec :)

« następne   poprzednie »
Wielki pożar 1850 - koniec :)
Powiększenie
No koniec, bo ileż można się palić... kiedy inne, niespalone obiekty i historie czekają. Ale sami przyznacie, że TAKIEGO pożaru nie sposób było załatwić jedną notką :) Więc jesteśmy przy wieczorze feralnego dnia [b]18 lipca 1850 roku[/b]. Siła ognia i wiatru złagodniała, całe rodziny pogorzelców, którzy nie znaleźli schronienia u krewnych, porozkładały się na Plantach wraz z resztkami ocalonego mienia. Rankiem 19 lipca pożar wyraźnie dogasał. Trudno było ugasić wielki stos żaru z biblioteki dominikańskiej. Sprowadzono kilka sikawek z powiatu miechowskiego, w Królestwie Polskim. Na komorze granicznej w Michałowicach znalazł się urzędnik niezwykłego ducha, który ośmielił się przepuścić sikawki [i]nie czekając rozporządzenia władz wyższych[/i] - dostał potem za to osobne podziękowanie Rady Miejskiej :) Dokonywano pierwszego obrachunku strat. W [i]Czasie[/i] pisano: [i]W grabarni przy kościele Panny Marii widzieliśmy 5 ludzi spalonych. Trupy tych nieszczęśliwych noszą ślady najokropniejszych cierpień.[/i] Wśród ofiar byli Żebrowscy, staruszkowie, właściciele domu na ulicy Gołębiej, oraz Filipowski, właściciel domu przy Stolarskiej. Chorego przeniesiono do Dominikanów, sądząc, że jest to miejsce bardziej bezpieczne, i tam zaskoczyła go śmierć. [b]21 lipca[/b] przeszedł już całkiem spokojnie, a następnego dnia spadł obfity deszcz. Rozrzucano już tylko rumowiska i dogaszano tlące się ruiny. Jeszcze 23 i 25 lipca pojawiły się na nowo płomienie w kilku kamienicach, u Dominikanów i w Pałacu Biskupim, ale były to ostatnie ognie wzniecone wiatrem z wielkiego pogorzeliska. Po szeregu dni spustoszeń i klęski [b]pożar ustał zupełnie[/b]. Organizowano pomoc dla pogorzelców i naradzano się nad odbudową zniszczonej części miasta. Nagle - [b]26 lipca[/b] - około południa - wybuchnął nowy pożar na Kleparzu, w części zwanej [i]Na Podcieniu[/i] (była to południowa strona Rynku Kleparskiego, dziś wzdłuż ulicy Basztowej). Ogień szybko ogarnął kilka drewnianych domów. Niebezpieczeństwo było bardzo groźne, gdyż na Kleparzu znajdowały się wielkie składy zboża - tzw. [i]zsypki[/i] - a dalej siana, słomy, smoły i spirytusu. Na szczęście wiatru nie było zupełnie, a ratunek tym razem był skuteczny. Dopiero tym pożarem Kleparza, w którym spłonęło 6 domów, [b]zakończyła się wielka pożoga Krakowa 1850 roku[/b]. Pierwsze wrażenie po pożarze było wstrząsające i ogromnie przygnębiające. Publicznie i głośno zapytywano, [i]czy gród nasz odżyje[/i]. Grabowski opisywał wygląd ulicy Grodzkiej: [i]Teraz ta ulica ze wszystkim przez mieszkańców opuszczona. Spalone wnętrza domów i spadłe piętra przerazają swą okropnością. Oknami na ulicę wychodzącymi widać niebo i tylko jeszcze streczą kominy... Ulica zasypana gruzem i popiołem... Panuje w tym miejscu, niegdyś pełnym ruchu, przerażająca bezludność i cichość, i cała ta część miasta zdaje się być wielkim grobowcem.[/i] Współcześnie pisano, że spłonęła połowa miasta. Nie jest to ścisłe. Spaliły się: [b]- 163 domy i kamienice - 4 kościoły - 2 klasztory[/b] Pożar objął ulice: Krupniczą, Gołębią, Wiślną, Franciszkańską, Bracką, Grodzką, Szeroką (dzisiejszy plac Dominikański), Stolarską, św. Józefa i Polną (czyli Wielopole) oraz część Rynku i Małego Rynku. Jeśli chodzi o ilość budynków - byał to zaledwie 1/10 stanu z 1848 roku. Ale jeśli weźmie się pod uwagę, że były wśród nich dwa zabytkowe kościoły (Franciszkanów i Dominikanów), Pałac Biskupi i pałac Wielopolskich oraz szereg domów prywatnych z cennymi zbiorami sztuki - to okaże się, że rozmiary klęski były istotnie bardzo duże. Najbardziej zdumiewające było [b]ocalenie kamienic Wentzla i Jabłonowskich[/b] w Rynku, które ostały się jak wysepka wśród morza ognia. Pojawiły się opinie, przypisujące ocalenie obrazowi Matki Boskiej na fasadzie domu Wentzla, które to malowidło miał właściciel wcześniej zachować mimo że mu radzono jego usunięcie. Poza mieszkaniami prywatnymi pastwą płomieni padł szereg obiektów o znaczeniu dla całego miasta. Prócz młynów spaliły się jatki rzeźnicze, szkoła Techniczna, Drukarnia Uniwersytecka, księgarnia Czecha i druga Friedleina. Pożar dotknął ponad tysiąc rodzin i ich zbiory prywatne. W Pałacu Biskupim spłonął [b]Gabinet Historyczny[/b] - rodzaj muzeum urządzonego przez biskupa Woronicza, z licznymi obrazami i relikwiarzem z kośćmi króla Bolesława Chrobrego - i to jest ODPOWIEDŹ NA WCZORAJSZĄ ZAGADKĘ :) Dziś na zdjęciu (zimowym jeszcze) fragment [b]kościoła i klasztoru św. Norberta[/b] u zbiegu ulicy Wiślnej i Plant - a pytanie brzmi: [b]KTO, KIEDY I W JAKIM CELU WZNIÓSŁ TEN KOSCIÓŁ WRAZ Z KLASZTOREM?[/b] ******** A sponsorem trzech notek o pożarze był [b]Juliusz Demel[/b], który w [i]Roczniku Krakowskim[/i] (tom XXXII) zamieścił publikację pod tytułem [b]Pożar Krakowa 1850 r.[/b]. Wstrząsająca lektura!
67 komentarzy
Użytkownik usunięty - 21/07/2006 8:28:13
zapraszam do siebie i dzia z akomcia:*
malinowe - 21/07/2006 8:04:59
przewodniczko zostawiłam pilnego maila. dzięki, pa!
malinowe  - 21/07/2006 7:46:30
pani przewodnik chodź tu szybko bo ja sprawę mom!!!
kasiach  - 21/07/2006 0:15:48
no dobra, dobra....już dodałam zdjęcie...ty Krakowska Terrorystko!!!!!!!!!!!!!!!!!
chucherko7  - 20/07/2006 23:53:33
ogień prócz domów i budynków
potrafi spalić nadzieje na odrodzenie
i to chciał nam przedstawić Grabowski...
sprawymiasta  - 20/07/2006 23:38:02
Należy być przygotownym na katastrofy, a nawet na Katastrofę Katastrof. Do przygotowań można wykorzystać atomowy odcinek serialu "The Young Ones", który to serial polubił kolega B. Oto fragment odcinka "Bomb".
RICK: What are you doing?
[Neil is reading his survival manual while painting himself white with a paintbrush]
NEIL: Oh, painting myself white to deflect the blast!
RICK: That's great, isn't it, Racial discrimination, even in death!
źródło: www.cybertrn.demon.co.uk/atomic/culture.htm
nihilistka  - 20/07/2006 23:23:07
brrr co za wstrząsające historie ja tu czytam :)
jowitta  - 20/07/2006 22:25:20
Tak ogień to potega

Też myśle, ze talent wielki, talent podparty solidna wiedzą
--
a tak wracajac do Twojego komentarza u mnie, to Gosiu jak to mawiał mój dziadek: zaba z bajorka nie wie co to ocean. Dlatego dusza ciekawa wielkiego świata, ciegnie nas w nieznanie (dzieki Bogu), chcemy wszystko poznać, dotknąc, polizac. Dlatego ten świat taki ciekawy

Pozdrawiam
soemi  - 20/07/2006 19:22:41
a coi tam się działo w krakowie 29 lipca obojętnie jakiego roku. moze coś szczególnoego co ;D
a jesli woóle chodzi o pożarty to jakoś w maju czy czerców było mi żal tego kościółka s. katarzyny w gdańsku :(
piękno a płonie...
marudny  - 20/07/2006 18:05:45
Ja to historyczna ciemnota jestem .....
wasilka  - 20/07/2006 17:56:51
ciekawa gra świateł i cieni...
janiss - 20/07/2006 15:47:36
niczym pożar Rzymu xD
draugen  - 20/07/2006 15:25:11
nie wiem kto i kiedy;P na pewno wiem w jakim celu...:P trzeba się wzbogacić kosztem biednego ludu;P
blacha69 - 20/07/2006 13:31:27
witam i o zdrówko pytam :)
nie, nie wiedzialam ze bede boksowac, ale ze bede trenowac taekwondo :D
buziaczki sle i milego dnia zycze
p.s.(moja siostra z mezem wybierają sie do krakowa, podesle im adrest Twojego pb, na pewno skorzystają, bo wszystko jest swietnie opisane, od razu w ich imieniu dziekuje ;)*
neurastenicznysen  - 20/07/2006 12:14:37
ciekawie. ;]
shithead  - 20/07/2006 12:04:48
ale wodzisław nie zaczyna sie na L ani nawet na Ł
afz91  - 20/07/2006 11:54:53
:)
slojka  - 20/07/2006 11:48:38
;/

ano w moim własnym osobistym oknie ... ;/


noc przy kompie spędziłam głownie na obserwacji okna :) i na zastanawianiu się gdzie Pan gospodarz tej sieci bawi aktualnie :)


pozdrawiam miło
i biorę się za czytanie i oglądanie zdjęcia :)


:** miłego dnia :)
Photoblog.PRO roza  - 20/07/2006 11:22:48
no tak najwyzszy czas z tych chaszczy wyjsc ;))))))))))

...........a zdjęcie rewelacyjne, ;))

Pozdrawiam najmilej
Użytkownik usunięty - 20/07/2006 11:19:17
czyli jednak mojej chałupy nie spaliło :P

Najnowsze wpisy

I tak od Świąt do Świąt :)

02/04/2018 11:25:37

I tak

24/12/2017 12:05:05

...

15/04/2017 18:11:53

Lepiej późno niż wcale...

28/03/2016 10:16:49

Wpis przewodnikpokrakowie

23/12/2015 18:51:44

Ustronna ulica Krakusowego grodu

26/11/2015 14:00:23

Cyrk i latawce

05/10/2015 11:40:24

Wielka Łąka

24/08/2015 13:58:25

Wszystkie wpisy